Thực tiễn tại tỉnh Cà Mau cho thấy, những HTX tổ chức tốt liên kết sản xuất không chỉ nâng cao hiệu quả kinh tế mà còn khẳng định rõ vai trò “cầu nối” giữa người dân với doanh nghiệp và thị trường.

Liên kết sản xuất – nền tảng phát triển bền vững HTX

Liên kết sản xuất trong HTX được thể hiện xuyên suốt từ khâu cung ứng vật tư đầu vào, tổ chức sản xuất, thu hoạch, sơ chế, chế biến đến tiêu thụ sản phẩm. Thông qua mô hình này, các thành viên HTX được thống nhất quy trình kỹ thuật, giảm chi phí sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, đồng thời tăng sức cạnh tranh trên thị trường.

Tại Cà Mau – địa phương có thế mạnh về nuôi trồng thủy sản, sản xuất nông nghiệp sinh thái gắn với rừng ngập mặn – việc tổ chức liên kết sản xuất trong HTX đã góp phần khắc phục tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, giúp người dân yên tâm đầu tư, gắn bó lâu dài với HTX.

Dẫn chứng thực tiễn từ các HTX ở Cà Mau

Thời gian qua, nhiều HTX trên địa bàn tỉnh Cà Mau đã chủ động xây dựng và mở rộng các mô hình liên kết sản xuất hiệu quả.

Điển hình, một số HTX trồng lúa, nuối tôm sinh thái tại các địa phương như HTX dịch vụ nông nghiệp và thủy sản Ông Muộn, xã Lý Văn Lâm; HTX nông nghiệp tổng hợp Ba Đình, xã Vĩnh Lộc… đã tổ chức liên kết chặt chẽ giữa các thành viên theo quy trình sản xuất thống nhất, gắn với chứng nhận sinh thái, hữu cơ, chứng nhận vùng trồng. Thông qua HTX, sản phẩm lúa - tôm được kết nối tiêu thụ với doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu, giá bán cao hơn so với sản xuất riêng lẻ; thu nhập của thành viên theo đó được nâng lên rõ rệt, đời sống từng bước ổn định. Riêng HTX Dịch vụ nông nghiệp và thủy sản Ông Muộn (xã Lý Văn Lâm) hiện quản lý 172 ha, trong đó 90 ha VietGAP, 50 ha hữu cơ; HTX còn liên kết với các HTX khác để mở rộng vùng nguyên liệu, đáp ứng nhu cầu xuất khẩu.

Một số HTX chuyên canh lúa, sản xuất nông sản đặc trưng đã thực hiện liên kết sản xuất gắn với bao tiêu sản phẩm. HTX đứng ra ký kết hợp đồng với doanh nghiệp, tổ chức sản xuất theo tiêu chuẩn, giúp thành viên giảm rủi ro về đầu ra, hạn chế tình trạng “được mùa rớt giá”. Điển hình như HTX nông nghiệp Vĩnh Cường, xã Vĩnh Mỹ; HTX đã thực hiện cung ứng vật tư nông nghiệp cho hàng trăm hộ dân, giúp thành viên giảm chi phí, chủ động sản xuất, trong hoạt động tiêu thụ sản phẩm, HTX đã xây dựng chuỗi liên kết bao tiêu hơn 50.000 ha/năm, sản lượng lúa thu mua đạt từ 350.000 – 500.000 tấn, liên kết với 03 tập đoàn và 11 doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh, hoàn thiện mã vùng trồng lúa đạt chuẩn SRP xuất khẩu châu Âu với 2.700 ha, mã vùng truy xuất nguồn gốc cho 7.000 ha và đăng ký 16.000 ha vùng nguyên liệu lúa chất lượng cao, phát thải thấp theo Đề án “Phát triển bền vững một triệu héc-ta chuyên canh lúa chất lượng cao vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030”; Việc liên kết cơ giới hóa đồng bộ giúp nông dân là thành viên HTX giảm chi phí sản xuất từ 150.000–200.000 đồng/ha; lợi nhuận bình quân tăng gấp đôi, đạt 3 triệu đồng/công/vụ, đời sống được cải thiện rõ rệt, góp phần lan tỏa tinh thần hợp tác, cùng phát triển trong khu vực nông thôn.

Đại diện 15 HTX và Công ty Cổ phần Thương mại Toàn cầu Thanh Niên (Thanh Niên Global) đã kết hợp tác mua cua Cà Mau; Công ty này đã ký cam kết thu mua lâu dài 30% sản lượng cua của 15 HTX ở tỉnh Cà Mau góp phần ổn định đầu ra, nâng cao thu nhập cho thành viên.

Công ty Cổ phần Thương mại Toàn cầu Thanh Niên kết hợp tác mua cua Cà Mau với các HTX

Bên cạnh đó, nhiều HTX đã tăng cường liên kết ngang giữa các thành viên, hình thành vùng nguyên liệu tập trung, đồng thời liên kết dọc với doanh nghiệp, cơ sở chế biến, qua đó từng bước nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm.

Vai trò của HTX trong nâng cao thu nhập cho thành viên

Thực tiễn cho thấy, HTX không chỉ là nơi tập hợp các hộ sản xuất mà còn giữ vai trò tổ chức, điều phối và dẫn dắt liên kết sản xuất. Thông qua HTX, các thành viên được tiếp cận thông tin thị trường, tiến bộ khoa học – kỹ thuật, các chính sách hỗ trợ của Nhà nước; đồng thời được hỗ trợ đào tạo, tập huấn, nâng cao năng lực sản xuất, quản lý.

Nhờ tổ chức tốt liên kết sản xuất, thu nhập của thành viên HTX từng bước được cải thiện, sản xuất ổn định hơn, giảm phụ thuộc vào thương lái, tăng khả năng thích ứng với biến động thị trường và biến đổi khí hậu.

Định hướng trong thời gian tới

Để liên kết sản xuất thực sự trở thành động lực nâng cao thu nhập cho thành viên HTX, thời gian tới, các HTX ở Cà Mau cần tiếp tục củng cố tổ chức, nâng cao năng lực quản trị, chủ động xây dựng phương án sản xuất – kinh doanh gắn với nhu cầu thị trường. Đồng thời, tăng cường liên kết với doanh nghiệp, mở rộng thị trường tiêu thụ, đẩy mạnh ứng dụng khoa học – công nghệ, chuyển đổi số trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.

Cùng với đó, Liên minh Hợp tác xã tỉnh Cà Mau sẽ tiếp tục phát huy vai trò hỗ trợ, tư vấn, kết nối, góp phần xây dựng các mô hình liên kết sản xuất hiệu quả, bền vững, qua đó nâng cao thu nhập và đời sống cho thành viên HTX, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế tập thể và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh.

Liên minh Hợp tác xã tỉnh Cà Mau sẽ tiếp tục hỗ trợ HTX liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm

Có thể khẳng định, liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị đang và sẽ tiếp tục là hướng đi đúng, phù hợp với điều kiện thực tiễn của tỉnh Cà Mau, góp phần nâng cao thu nhập, ổn định đời sống cho thành viên hợp tác xã. Khi HTX thực sự phát huy vai trò trung tâm liên kết, tổ chức sản xuất gắn với thị trường, người nông dân sẽ yên tâm đầu tư, gắn bó lâu dài với mô hình kinh tế tập thể. Đây cũng là nền tảng quan trọng để kinh tế tập thể, hợp tác xã của tỉnh Cà Mau phát triển bền vững, đóng góp thiết thực vào mục tiêu xây dựng nông thôn mới và phát triển kinh tế – xã hội địa phương.

            ĐK